Ασπρόμαυρα κι έγχρωμα: “Μήπως γνωρίζετε;”

aspromavra_egxrwma_logo_500

Γράφει ο Τάσος Κριτσιώλης 

Τηλεοπτικές στιγμές που μας έκαναν να γελάσουμε, να κλάψουμε, να μελαγχολήσουμε, να ταυτιστούμε με τους ήρωες και να πάσχουμε μαζί τους. Πόσα συναισθήματα δε γέννησαν σε όλους μας αξέχαστα σίριαλ της μικρής οθόνης. «Ασπρόμαυρα κι έγχρωμα», άφησαν το σημάδι τους στο μυαλό και στην καρδιά μας και τα θυμόμαστε με νοσταλγία μέσα σ’ αυτό το άθλιο τηλεοπτικό τοπίο του σήμερα…

Αυτή η στήλη λοιπόν, από φέτος κάθε εβδομάδα, θα σας παρουσιάζει εναλλάξ μία σειρά και μία εκπομπή που έγραψαν τη δική τους ξεχωριστή ιστορία στην ασπρόμαυρη ή στην έγχρωμη τηλεόραση στα πρώτα 20 χρόνια πορείας της. Φιλοδοξία της, να σας θυμίσει μοναδικές κι ανεπανάληπτες στιγμές που δε θα σβήσουν ποτέ ο χρόνος και η μνήμη!

———————————————–

Τα τηλεπαιχνίδια, ήταν από τις πρώτες «εσωτερικές» παραγωγές στις οποίες προχώρησαν οι δύο κρατικοί σταθμοί, λίγα χρόνια μετά την επίσημη εμφάνισή τους στους ασπρόμαυρους δέκτες των Ελλήνων. Από τότε μέχρι και σήμερα, αποτελούν ένα αρκετά μεγάλο «ατού» όλων των τηλεοπτικών καναλιών, βεβαίως όχι πάντοτε με επιτυχία. Άλλωστε, είμαστε ένας λαός που αγαπά το εύκολο κέρδος και τέτοιου είδους εκπομπές, οπωσδήποτε είναι «δέλεαρ» για την κατάκτησή του…

Όμως, τουλάχιστον μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του ’80, τα κατά καιρούς τηλεπαιχνίδια δεν είχαν στόχο μόνο να προσφέρουν δώρα στους διαγωνιζόμενους νικητές, αλλά ο χαρακτήρας τους ήταν και επιμορφωτικός. Σε τούτη την κατηγορία, εντάσσεται και το «Μήπως γνωρίζετε», το οποίο κατέχει κι ένα ξεχωριστό ρεκόρ: Είναι το μακροβιότερο στην 50χρονη και πλέον ιστορία της ελληνικής τηλεόρασης, καθώς διήρκεσε οκτώ συναπτά έτη και κανένα ανάλογο πρόγραμμα δεν κατάφερε να το ξεπεράσει!

Ήταν εσωτερική παραγωγή της ΥΕΝΕΔ (υπεύθυνος ο Τάσος Παπαδόπουλος), σε σκηνοθεσία Αχιλλέα Βογιατζή και παρουσιαστής ήταν ο Ίκαρος Κανελλόπουλος, γνωστότερος μόνο με το όνομά του. Από τις πιο χαρακτηριστικές φυσιογνωμίες των πρώτων 15 ετών της εγχώριας μικρής οθόνης, καθώς εμφανιζόταν αρκετά συχνά στο γυαλί, ασχολούμενος επίσης και με παρουσιάσεις εκπομπών για το αυτοκίνητο.

Το παιχνίδι μεταδόθηκε για πρώτη φορά από την ΥΕΝΕΔ τη Δευτέρα 21 Ιανουαρίου 1974 (στο πρόγραμμα του Τύπου της εποχής αναφέρεται ως «Τηλεπαιχνίδι-κουίζ») και ολοκληρώθηκε το Σάββατο 2 Ιανουαρίου 1982. Όλες οι εκπομπές ήταν ασπρόμαυρες, ακόμα και την εποχή που πλέον είχε έλθει το χρώμα στην ελληνική τηλεόραση και είναι περιττό ν’ αναφέρουμε ότι δεν υπάρχει το παραμικρό δείγμα απ’ αυτές στο αρχείο της ΕΡΤ. Και μιλάμε για περισσότερες από 350, οι οποίες είχαν διάρκεια μισής ώρας και κάποιες 45 λεπτών…

Τα περισσότερα χρόνια, το παιχνίδι μεταδιδόταν κάθε Παρασκευή κι αργότερα Κυριακή, ενώ το τελευταίο δίμηνο Σάββατο. Μέχρι το φθινόπωρο του 1974, ως βοηθός του Ίκαρου εμφανιζόταν η Ράνια Πέτσα (μετέπειτα Μιχελή), η οποία από τις αρχές της δεκαετίας του ’80 και μέχρι περίπου τα μέσα εκείνης του ’90, ήταν παρουσιάστρια του προγράμματος της ΥΕΝΕΔ κι αργότερα της ΕΡΤ-2 και της ΕΤ-1.

Για λίγο διάστημα, τη θέση της πήρε η ηθοποιός Νάντια Χωραφά κι από το Δεκέμβριο του 1974 ως το τέλος, δίπλα στον Ίκαρο καθόταν η Ρένα Καπιτσαλά, που έγινε πιο γνωστή από την παρουσίαση του «Να η ευκαιρία» την περίοδο 1977-1983.


Οι κανόνες του παιχνιδιού

Στα πρώτα τρία χρόνια της εκπομπής, επιτρεπόταν η συμμετοχή παικτών άνω των 16 ετών που χωρίζονταν σε δύο ομάδες (Α και Β), ενώ στη συνέχεια το όριο ανέβηκε στα 18. Από το 1977 και μετά, ξεκίνησε η συμμετοχή Γυμνασίων και Λυκείων απ’ όλη την Ελλάδα και η εν λόγω «πατέντα» διατηρήθηκε μέχρι το τέλος του τηλεπαιχνιδιού.

Το «Μήπως γνωρίζετε» χωριζόταν σε δύο σκέλη: Στο πρώτο, περιλαμβάνονταν εννιά κύκλοι ερωτήσεων σε ισάριθμες κατηγορίες, που ήταν Ιστορία, Γεωγραφία, Μυθολογία, Γενικές, Αθλητισμός, Μουσική, Ποίηση-Λογοτεχνία, Εικαστικές Τέχνες και Θέατρο-Κινηματογράφος. Αυτοί, χωρίζονταν σε τρεις κατηγορίες ερωτήσεων, εκ των οποίων η πρώτη περιλάμβανε εύκολες (ένας βαθμός για κάθε σωστή απάντηση), η δεύτερη δύσκολες (δύο βαθμοί) και η τρίτη δυσκολότερες (τέσσερις βαθμοί). Η καθεμιά τους, είχε περιεχόμενο πέντε ερωτήσεων.

Mipws_gnwrizete_yened_003

Ο κάθε παίκτης, είχε δικαίωμα να διαλέξει τον κύκλο της αρεσκείας του, αλλά ήταν υποχρεωμένος να ξεκινήσει από την πρώτη κατηγορία (εύκολες). Εφόσον απαντούσε σωστά σε τρεις συνεχόμενες, συνέχιζε στη δεύτερη και ούτω καθεξής, ενώ είχε τη δυνατότητα ν’ απαντήσει και στις πέντε, εφόσον ήθελε να ολοκληρώσει όλες τις ερωτήσεις της κατηγορίας.

Κάθε φορά που άλλαζε κατηγορία, γινόταν και κατοχύρωση του ποσού που είχε κερδίσει ως τότε. Αν σε κάποια κατηγορία έδινε λάθος απάντηση, τότε έχανε όλα τα ως τότε κερδισμένα χρήματα στη συγκεκριμένη. Φυσικά, αν ήθελε, μπορούσε να σταματήσει σε όποιο σημείο έκρινε, διατηρώντας τα μέχρι στιγμής κέρδη του.

Κάθε πέντε εκπομπές υπήρχε το «μεγάλο δώρο», το οποίο ήταν το ποσό που προέκυπτε αν αφαιρέσουμε από τις δέκα χιλιάδες δραχμές που ήταν διατεθειμένες σε κάθε ένα παιχνίδι, τα κέρδη των παικτών της πέμπτης εκπομπής. Έτσι, από τη συγκεντρωτική βαθμολογία των παικτών κάθε «πεντάδας», αναδεικνύονταν οι τρεις καλύτεροι, οι οποίοι διαγωνίζονταν σε ισάριθμες ειδικές ερωτήσεις κι έπρεπε ν’ απαντήσουν σωστά και στις τρεις.


Σχόλιο

Και πάλι το γνωστό και χιλιοειπωμένο ερώτημα: Τι σχόλιο μπορεί να γίνει για μια εκπομπή, της οποίας ούτε δευτερόλεπτο δεν υπάρχει στο αρχείο της ΕΡΤ και βεβαίως, ούτε η δυνατότητα να δούμε έστω κάποια στιγμιότυπα; Επιπλέον, ήμουν πολύ μικρός ηλιακά όταν μεταδιδόταν, οπότε δε θυμάμαι το παραμικρό. Βεβαίως, τον Ίκαρο ως φυσιογνωμία τον έχω ιδιαίτερα «ζωντανό» στη μνήμη μου, καθώς τον έβλεπα να παρουσιάζει την εκπομπή «Ο Έλληνας και το αυτοκίνητο»…

Πάντως, με δεδομένο το ότι τα περισσότερα χρόνια του παιχνιδιού πρωταγωνιστές ήταν μαθητές Γυμνασίων και Λυκείων ολόκληρης της χώρας, βγαίνει το συμπέρασμα ότι επρόκειτο για ένα τηλεπαιχνίδι που πέραν της ψυχαγωγίας, πρόσφερε και πολύ σημαντικές γνώσεις κυρίως στα παιδιά που συμμετείχαν, αλλά και στους μεγαλύτερους.

Mipws_gnwrizete_yened_004

* Οι φωτογραφίες προέρχονται από τεύχη του περιοδικού “Ραδιοτηλεόραση”, που υπάρχουν στο αρχείο του συντάκτη της στήλης.

———–

*** Απαγορεύεται αυστηρά η αναδημοσίευση υλικού, χωρίς την άδεια του Music Corner…

Κανένα Σχόλιο

Αφήστε απάντηση