aspromavra_egxrwma_logo_500

Γράφει ο Τάσος Κριτσιώλης 

Τηλεοπτικές στιγμές που μας έκαναν να γελάσουμε, να κλάψουμε, να μελαγχολήσουμε, να ταυτιστούμε με τους ήρωες και να πάσχουμε μαζί τους. Πόσα συναισθήματα δε γέννησαν σε όλους μας αξέχαστα σίριαλ της μικρής οθόνης. «Ασπρόμαυρα κι έγχρωμα», άφησαν το σημάδι τους στο μυαλό και στην καρδιά μας και τα θυμόμαστε με νοσταλγία μέσα σ’ αυτό το άθλιο τηλεοπτικό τοπίο του σήμερα…

Αυτή η στήλη λοιπόν, από φέτος κάθε εβδομάδα, θα σας παρουσιάζει εναλλάξ μία σειρά και μία εκπομπή που έγραψαν τη δική τους ξεχωριστή ιστορία στην ασπρόμαυρη ή στην έγχρωμη τηλεόραση στα πρώτα 20 χρόνια πορείας της. Φιλοδοξία της, να σας θυμίσει μοναδικές κι ανεπανάληπτες στιγμές που δε θα σβήσουν ποτέ ο χρόνος και η μνήμη!

———————————————–

Όπως επισημάναμε στο πρώτο μέρος του αφιερώματος στη «Μουσική βραδιά» της ΕΡΤ (μπορείτε να το δείτε εδώ), η εκπομπή του Γιώργου Παπαστεφάνου και των άξιων συνεργατών του, θεωρείται από τις κορυφαίες στο είδος της στην ιστορία της ελληνικής τηλεόρασης.

Και τούτο γιατί αφενός κατάφερε να καταγράψει στο φακό ένα μεγάλο κομμάτι των σημαντικότερων ερμηνευτών και δημιουργών που έβγαλε αυτός ο τόπος, αφετέρου επειδή τους έδωσε τη δυνατότητα να ερμηνεύσουν ορισμένα «απρόβλεπτα» τραγούδια, αρκετά μακριά από το ύφος ρεπερτορίου που τους χαρακτήριζε…

Στο προ δεκαπενθημέρου αφιέρωμα της στήλης στην εκπομπή, αναφερθήκαμε στην παρουσίαση προσώπων. Στο δεύτερο μέρος που ετοιμάσαμε σήμερα, θα κάνουμε μιαν αναδρομή στις αφιερωματικές «Μουσικές βραδιές», δηλαδή σ’ εκείνες που είχαν ως αντικείμενό τους ένα συγκεκριμένο είδος μουσικής. Θα «ταξιδέψουμε» από τις μπουάτ όπου άνθισε το «Νέο κύμα», μέχρι το ρεμπέτικο, τα τραγούδια αγάπης, τα αρχοντορεμπέτικα, αλλά και τη σύγχρονη ελληνική ποίηση. Προσδεθείτε και φύγαμε…

«Τετραλογία» (19/2/1976): Η δεύτερη εκπομπή της «Μουσικής βραδιάς», είχε ως αντικείμενό της την «Τετραλογία» του Δήμου Μούτση, η οποία είχε κυκλοφορήσει τρεις μήνες νωρίτερα.

Ο σπουδαίος δημιουργός, παρουσίασε τη δική του μουσική άποψη πάνω σε ποιήματα του Γιώργου Σεφέρη, του Γιάννη Ρίτσου, του Κωνσταντίνου Καβάφη και του Κώστα Καρυωτάκη, ερμηνευμένα από το Μανώλη Μητσιά, την πρωτοεμφανιζόμενη Άλκηστη Πρωτοψάλτη και το Χρήστο Λεττονό, προσθέτοντας άλλο ένα πολύτιμο «διαμάντι» στην ιστορία της εγχώριας δισκογραφίας.

Δυστυχώς, δεν έχει διασωθεί ολόκληρη η εκπομπή, παρά μόνον ελάχιστα στιγμιότυπα, όπως αυτό που βλέπετε, με την Πρωτοψάλτη να τραγουδά το «Απολείπειν ο Θεός Αντώνιον» του Καβάφη…

«Τρίτη Ανθολογία» (26/2/1976): Άλλο ένα αριστούργημα της ελληνικής μουσικής που μας χάρισε ο Γιάννης Σπανός και βασίζεται και τούτο στην ποίηση της πατρίδας μας. Στο τέλος του 1975 και σχεδόν δέκα χρόνια μετά τις πρώτες δύο «Ανθολογίες», ο μεγάλος συνθέτης παρουσιάζει και την τρίτη, έχοντας ως ερμηνευτές τη «σταθερή αξία» Αρλέτα και τον Κώστα Καράλη (Καραγιαννόπουλο), στην πρώτη εμφάνισή του στη δισκογραφία.

Ευτυχώς, αυτή η εκπομπή σώζεται στο αρχείο της ΕΡΤ και είναι αληθινό τηλεοπτικό «κόσμημα». Εκτός των ερμηνευτών, εμφανίζεται ο Γιάννης Σκαρίμπας που μιλά για το θρυλικό «Σπασμένο καράβι», ο Γιάννης Φέρτης που το απαγγέλει, ο ζωγράφος Σπύρος Βασιλείου, η ηθοποιός Ελένη Χαλκούση και η λογοτέχνης Λιλή Ιακωβίδου…

«Στο χώρο του ρεμπέτικου» (21/9/1976): Η πρώτη σοβαρή προσέγγιση από τα ΜΜΕ ενός είδους που μέχρι και λίγα χρόνια πριν τη μετάδοση της εκπομπής, ήτανε παρεξηγημένο έως…απαγορευμένο.

Εμφανίστηκαν (ίσως για μοναδική φορά στην τηλεόραση) σπουδαίοι εκπρόσωποι του είδους, όπως ο Στελλάκης Περπινιάδης και ο Πρόδρομος Τσαουσάκης, αλλά και η κόρη του Ιωάννη Μεταξά, μιλώντας για την αντιμετώπιση που είχε το ρεμπέτικο την εποχή που ο πατέρας της είχε αναλάβει δικτατορικά την εξουσία.

Η φωνή της αξέχαστης Αλεξάνδρας (Κυριακάκη) ανέλαβε να γνωρίσει στους νεότερους και να θυμίσει στους παλαιότερους ορισμένα από τα πιο χαρακτηριστικά τραγούδια ανάλογου ύφους, ενώ συμμετείχε και ο Δημήτρης Κοντογιάννης.

rebetiko-alexandra

«Νέο κύμα» (5/10/1976)Μπορεί να μην είχανε περάσει πολλά χρόνια από τότε που το συγκεκριμένο είδος κυριαρχούσε στις μπουάτ της Πλάκας, όμως από ένα σημείο και μετά, έπαψε να έχει την ίδια δυναμική. Ωστόσο, τα «νεοκυματικά» τραγούδια που γράφτηκαν, εξακολουθούσανε να συγκινούν ένα μεγάλο μέρος του κοινού.

Έτσι, η εκπομπή φιλοξένησε ορισμένους από τους πιο χαρακτηριστικούς εκπροσώπους του είδους (Αρλέτα, Καίτη Χωματά, Γιάννης Σπανός κ.α.), θυμίζοντάς μας υπέροχες, μοναδικές κι αξέχαστες στιγμές του ελληνικού τραγουδιού.

«Αποκριάτικα τραγούδια και άλλα» (15/2/1977): Δυστυχώς, από τη συγκεκριμένη εκπομπή δεν υπάρχει τηλεοπτικό υλικό. Ωστόσο, περιλάμβανε μιαν αναδρομή στην παλιά αποκριάτικη Αθήνα μέσω της Φραντζέσκας Ιακωβίδου και της Άννας Χρυσάφη, καθώς και την πρώτη τηλεοπτική παρουσίαση των «Πέριξ» του Μάνου Χατζιδάκι με τη Βούλα Σαββίδη, που προκάλεσε ιδιαίτερες αντιδράσεις. Επίσης, συμμετείχαν η Ελένη Βιτάλη και ο Μανώλης Μητσιάς…

«Με…αγάπη» (12/4/1977): Σε ορισμένα χαρακτηριστικά τραγούδια αγάπης ήταν αφιερωμένη η εν λόγω εκπομπή. Από τις πιο χαρακτηριστικές στιγμές της, η εμφάνιση της Άννας Βίσση να τραγουδά το «Μια θάλασσα μικρή» του Διονύση Σαββόπουλου…

«Ξένα τραγούδια αλά ελληνικά» (2/8/1977): Σε μιαν εποχή που τα «μεταγλωττισμένα» τραγούδια κάνανε θραύση στην ελληνική δισκογραφία, η «Μουσική βραδιά» παρουσίασε ένα αφιέρωμα σ’ αυτά. Δυστυχώς, δεν υπάρχουνε στοιχεία για τους συμμετέχοντες, πέραν της εμφάνισης του αξέχαστου Χρήστου Λεττονού…

«Τραγούδια του ’40» (27/10/1977): Με αφορμή την επέτειο της 28ης Οκτωβρίου, η εκπομπή αναφέρθηκε σε ορισμένα από τα πιο χαρακτηριστικά τραγούδια του 1940, ερμηνευμένα από πρόσωπα που τότε είχαν ήδη ξεκινήσει την καριέρα τους (Άννα Καλουτά), αλλά και από νεότερους τραγουδιστές (Αλέκα Κανελλίδου). Επίσης, εμπλουτίστηκε από αφηγήσεις καλλιτεχνών που έζησαν από κοντά εκείνη τη δύσκολη, τραγική, μα και τόσο ένδοξη περίοδο για την πατρίδα μας…

tragoudia-tou-40

«Αρχοντορεμπέτικα της δεκαετίας 1948-1958» (21/12/1977): Άλλο ένα είδος που ήτανε σχεδόν ξεχασμένο, μα η συγκεκριμένη «Μουσική βραδιά» το ξανάφερε στο προσκήνιο κι αποτέλεσε τη «μαγιά» για τον εξαιρετικό κι εμπορικά επιτυχημένο δίσκο της Βίκυς Μοσχολιού «Το τραμ το τελευταίο και άλλα αρχοντορεμπέτικα», που κυκλοφόρησε το 1980.

Ακούστηκαν ορισμένα από τα ωραιότερα τραγούδια του είδους από τη Χαρούλα Λαμπράκη, το Γιάννη Πάριο (από τη δική του «Μουσική βραδιά» του 1976, μαζί με την Καίτη Μπελίντα), τη Μαίρη Λίντα, την ίδια τη Μοσχολιού, αλλά και τη θρυλική Μάγια Μελάγια και τη Λάουρα. Επίσης, συμμετείχαν ο Γιώργος Παπαζήσης και η Τιτίκα Στασινοπούλου, τραγουδώντας κάποια κομμάτια που είχανε πρωτοακουστεί σε επιθεωρήσεις της εποχής.

«Η παράδοση στο έντεχνο τραγούδι» (15/2/1978): Η εκπομπή παρουσίασε τη σχέση του έντεχνου τραγουδιού με την παράδοση, δηλαδή το «δανεισμό» στοιχείων από το δημοτικό τραγούδι. Ο κατ’ εξοχήν εκπρόσωπος του είδους Γιάννης Μαρκόπουλος δε θα μπορούσε να λείπει, ενώ συμμετείχαν η Μαρίζα Κωχ, ο Νίκος Ξυλούρης, η Καίτη Γκρέϋ κ.α.

paradosi-entexno

«Τραγούδια από τον ελληνικό κινηματογράφο» (15 ή 29/3/1978): Αρκετά χρόνια πριν το συγκεκριμένο είδος γίνει «μόδα», η «Μουσική βραδιά» έκανε μιαν αναδρομή σε κάποια χαρακτηριστικά τραγούδια που γράφτηκαν για τις ανάγκες μιας κινηματογραφικής ταινίας. Παρουσιάστηκαν ορισμένα από αυτά μέσα από τις αυθεντικές ερμηνείες τους σε διάφορα φιλμ, αλλά και η Δήμητρα Γαλάνη, που ερμήνευσε κάποια των πρώτων χρόνων του ελληνικού σινεμά…

kinimatografos

«Τα ζεϊμπέκικα του Μητσάκη» (18/10/1978): Το αφιέρωμα στο Γιώργο Μητσάκη, εστίασε στα τραγούδια του που είχανε το ρυθμό του ζεϊμπέκικου. Μοναδική στιγμή η ερμηνεία της Βίκυς Μοσχολιού στο «Πάρε το δαχτυλίδι μου» (για πρώτη φορά τραγούδι του Μητσάκη), αλλά και της Ρίτας Σακελλαρίου στις «Συννεφιές» και στο «Όσο βαριά ειν’ τα σίδερα», έχοντας δίπλα της μια νεαρή κι άγνωστη κοπέλα, που έκανε την πρώτη τηλεοπτική εμφάνισή της. Το όνομά της, Κατερίνα Στανίση…

mitsakis-zeibekika

Ολοκληρώνουμε αυτό το διπλό αφιέρωμα στη «Μουσική βραδιά», επισημαίνοντας ότι στην πενταετία που μεσολάβησε από την πρώτη ως την τελευταία εκπομπή, παρουσιάστηκαν και δύο αφιερωματικές στην τηλεοπτική πορεία της: Η πρώτη στις 10 Αυγούστου 1976, με μιαν αναδρομή στα πρόσωπα που είχαν εμφανιστεί σ’ αυτήν ως τότε (Μπιθικώτσης, Αλεξίου, Φαραντούρη, Κωχ κ.α.) και η δεύτερη στις 24 Ιανουαρίου 1979, με αφορμή τη συμπλήρωση τριών χρόνων της…

* Οι φωτογραφίες προέρχονται από τεύχη του περιοδικού “Ραδιοτηλεόραση”, που υπάρχουν στο αρχείο του συντάκτη της στήλης.

———–

*** Απαγορεύεται αυστηρά η αναδημοσίευση υλικού, χωρίς την άδεια του Music Corner…

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here