Γράφει η Μαρία Αβραμίδου

Στις 6 Απριλίου 1917, ο υποδεκανέας Blake (Dean-Charles Chapman) αναλαμβάνει να μεταφέρει ένα ζωτικής σημασίας μήνυμα στην πρώτη γραμμή, καθώς 1.600 Βρετανοί –μεταξύ των οποίων και ο μεγαλύτερος αδελφός του– είναι έτοιμοι να πέσουν στην παγίδα που τους έχουν στήσει οι Γερμανοί. Επιλέγει να πάρει μαζί του τον φίλο του, υποδεκανέα Will Schofield (George McKay) και ένας απίστευτος αγώνας ενάντια στον χρόνο ξεκινά…

Έπος; Αριστούργημα; Ποίημα; Οποιαδήποτε από τις παραπάνω λέξεις χαρακτηρίζει με ακρίβεια τη νέα δημιουργία του Sam Mendes, με τίτλο «1917». Ο σπουδαίος Βρετανός σκηνοθέτης εμπνέεται από τις αληθινές ιστορίες που του αφηγείτο ο παππούς του Alfred H. Mendes, στον οποίο και αφιερώνει την ταινία. Τα όσα έζησε ή έμαθε ο 19χρονος, τότε, παππούς του σκηνοθέτη, ως αγγελιαφόρος στον Μεγάλο Πόλεμο, οδηγούν τον Mendes να γράψει, μαζί με την Krysty Wilson-Cairns, ένα σενάριο με απλή, γραμμική αφήγηση. Η αληθινή όμως έμπνευση εντοπίζεται στην επιλογή του Mendes να κινηματογραφήσει την ιστορία σαν ένα συνεχές μονοπλάνο, που ξεδιπλώνεται σε πραγματικό χρόνο. Η κάμερά του βρίσκεται σχεδόν συνέχεια σε κίνηση και ακολουθεί κατά πόδας τους δύο πρωταγωνιστές. Είσαι κυριολεκτικά πλάι τους, αναπνέεις στον δικό τους ρυθμό, ενώ ταυτόχρονα βλέπεις όπως και ό,τι μαεστρικά επιλέγει ο σκηνοθέτης να δεις, τη στιγμή ακριβώς που θέλει να το δεις. Η ατμόσφαιρα που δημιουργεί η διεύθυνση φωτογραφίας του εμπειρότατου Roger Deakins είναι υποβλητική, ενώ στο βραβευμένο με τις φετινές Χρυσές Σφαίρες Καλύτερης Δραματικής Ταινίας και Σκηνοθεσίας, απαράμιλλο αυτό κινηματογραφικό επίτευγμα, το κάθε τι –από το «αόρατο» μοντάζ του Lee Smith, τα σκηνικά, τα κοστούμια, τη μουσική του Thomas Newman, έως το μακιγιάζ, τον ήχο και τα οπτικά και ηχητικά εφέ– είναι αληθινά άρτιο. Οι δύο πρωταγωνιστές είναι επίσης άψογοι, ενώ σε χαρακτηριστικούς ρόλους εμφανίζονται εκλεκτοί ηθοποιοί, όπως οι Colin Firth, Benedict Cumberbatch, Mark Strong και Richard Madden.

Ο Sam Mendes ασφαλώς και καταπιάνεται με ένα θέμα, ένα είδος, ακόμη και ένα ύφος κινηματογράφησης που έχουμε ξαναδεί στην Έβδομη Τέχνη –πολλές φορές με αριστουργηματικά αποτελέσματα. Όμως οργανώνει την ταινία του με τέτοιο μέτρο και την κινηματογραφεί με τέτοια καθηλωτική ακρίβεια και αμεσότητα που, ειλικρινά, αξίζει να τη δείτε στη μεγαλύτερη οθόνη που μπορείτε να βρείτε. Η απόφασή του να θέσει στο προσκήνιο δύο νεαρούς στρατιώτες εξυψώνει κάθε απλό άνθρωπο στη θέση του ήρωα, δηλαδή ενός έντιμου ατόμου που με μία και μόνον επιλογή του είναι ικανό να κάνει τη διαφορά. Στη διαδρομή τους από το χαράκωμα –έναν χώρο αναμονής ανάμεσα στον ουρανό και τη γη, τη ζωή και τον θάνατο– στη λασπωμένη no-man’s-land και στις ερειπωμένες πόλεις επί γαλλικού εδάφους, η κάμερα που τους ακολουθεί αδιάκοπα είναι σαν βλέμμα ελεύθερου σκοπευτή που έχει καρφωθεί επάνω τους και μπορεί ανά πάσα στιγμή να τους στερήσει τη ζωή –ένας αόρατος κίνδυνος που καραδοκεί παντού. Ο φακός γίνεται ταυτόχρονα η σκιά του θανάτου ή τα φτερά ενός φύλακα αγγέλου που θα τους προφυλάξει –την ύστατη, έστω, στιγμή. Η ένταση και το συναίσθημα με την οποία χτίζει τη δημιουργία του ο Mendes κορυφώνονται σταδιακά, ενώ η ελπίδα θεριεύει –όπως μόνο εκείνη ξέρει– μέσα στο πιο βαθύ σκοτάδι. Ίσως, όμως, το πιο σπουδαίο χάρισμα ετούτου του συγκλονιστικού έργου τέχνης είναι ότι, μέσα στην άγρια ομορφιά του, αναδεικνύει την ουσία της ζωής, που κρύβεται στην καρδιά της φύσης και στην ανθρώπινη ψυχή και πάντοτε εκφράζεται με ειλικρίνεια και απλότητα που προκαλούν πηγαία συγκίνηση. Θέληση, πίστη, φιλία, γενναιότητα, αγάπη και, πάνω απ’ όλα, η ικανότητα του να αναγεννιέσαι από τις στάχτες σου, σε πείσμα όλων όσων θέλουν να καταστρέψουν τη ζωή και την ομορφιά. Ταινία γεμάτη ποίηση, σινεμά σαν λυτρωτικό τραγούδι που αναβλύζει από την καρδιά, ανεβαίνει αυθόρμητα στα χείλη κάθε ανθρώπου και του γλυκαίνει την ψυχή, λίγο πριν τη μοιραία συνάντησή του με το πεπρωμένο του…

*Η ταινία προβάλλεται στους κινηματογράφους σε διανομή από την Odeon, από την Πέμπτη, 9 Ιανουαρίου.

—————

*** Απαγορεύεται αυστηρά η αναδημοσίευση υλικού, χωρίς την άδεια του Music Corner…

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here