“Αφιερωμένο Εξαιρετικά”: Ο Μανώλης Μητσιάς τραγουδά Λουκιανό Κηλαηδόνη

Γράφει ο Τάσος Κριτσιώλης
http://vinylmaniac.madblog.gr

Μ. Τρίτη 30 Απριλίου 2013

“Η σημασία αυτής της στήλης του musiccorner είναι ακριβώς ότι λέει ο τίτλος της: “Αφιερωμένη εξαιρετικά” σε ανθρώπους που προσέφεραν στο ελληνικό τραγούδι, αλλά μένοντας ηθελημένα στην “οπισθοφυλακή” και χωρίς ποτέ να ζητήσουν κάτι περισσότερο από το να κάνουν αυτό που αγαπούσαν.

Η δουλειά τους περιορίστηκε στην πίστα, στο στούντιο, στη γραφή μουσικής και στίχου και πουθενά αλλού. Άλλοι έκαναν μεγάλη επιτυχία, άλλοι μικρότερη. Άλλοι συνεχίζουν την πορεία τους και παλεύουν, άλλοι έχουν αποχωρήσει. Άλλοι έχουν φύγει από τη ζωή.

Όμως, όλοι τους ανεξαιρέτως έβαλαν το δικό τους λιθαράκι στην ελληνική μουσική σκηνή και δικαιούνται αυτό που τους προσφέρουμε: Μια γωνιά “αφιερωμένη εξαιρετικά”…!

———————————————————–

Λουκιανός Κηλαηδόνης – Μανώλης Μητσιάς:
Ένας «Περίπατος» στην «Πόλη μας» 

 

Στο ξεκίνημα του έτους 1970, ο Λουκιανός Κηλαηδόνης είναι ακόμη ένας συνθέτης που προσπαθεί να «περάσει» τη δουλειά του στο κοινό. Έχει γράψει ήδη δύο τραγούδια για το Γιώργο Νταλάρα σε στίχους του Δημήτρη Ιατρόπουλου, που είχαν κυκλοφορήσει ένα χρόνο νωρίτερα (1969) στον πρώτο προσωπικό δίσκο του τραγουδιστή, αλλά πέραν τούτου ουδέν. Έχει περάσει αρκετές φορές από την τότε πανίσχυρη Columbia αφήνοντας κάποιες μαγνητοταινίες με μελωδίες του, όμως η απάντηση των υπευθύνων είναι μονίμως «περιμένετε»…

Όλα αυτά, μέχρι που γνωρίζει την Κωστούλα Μητροπούλου. Του δίνει ορισμένους στίχους της, του αρέσουν και πάνω σ’ αυτούς, «οικοδομείται» το χορόδραμα της Ραλλούς Μάνου που ανεβαίνει τον Απρίλιο του 1970 στο θέατρο «Πειραϊκό Λυρικό». Τίτλος, «Η πόλη μας» και η Μητροπούλου είναι εκείνη που προτείνει στη Μάνου να γράψει τη μουσική ο Κηλαηδόνης…

Ως ερμηνευτής στην παράσταση, επιλέγεται ένας νέος τραγουδιστής που έχει κάνει μεγάλη επιτυχία μ’ ένα τραγούδι του Δήμου Μούτση και του Βασίλη Ανδρεόπουλου ένα χρόνο πριν. Αυτό λέγεται «Στην Ελευσίνα μια φορά» και ο ερμηνευτής του, Μανώλης Μητσιάς…!

afierwmeno_2013_04_30_01_mitsias_kilaidonis

Οι πρώτες επιτυχίες

Ο εκ Δουμπιών Χαλκιδικής καλλιτέχνης λοιπόν, τραγουδά κάθε βράδυ στην παράσταση τις όμορφες μελωδίες του Κηλαηδόνη, οι οποίες κάνουν ιδιαίτερη εντύπωση στον κόσμο: «Όσο αγαπιόμαστε τα δυο», «Μη χτυπάς σ’ ένα σπίτι κλειστό», «Η φωτογραφία» κ.α. αρέσουν πολύ στο κοινό.

Έτσι, με τη μεσολάβηση της Ραλλούς Μάνου στον «ισχυρό άνδρα» της Columbia Τάκη Λαμπρόπουλο, το Νοέμβριο του 1970 κυκλοφορεί ο πρώτος μεγάλος δίσκος του συνθέτη με τίτλο «Η πόλη μας», ο οποίος περιλαμβάνει και ορισμένα κομμάτια που δεν ακούγονταν στην παράσταση. Εξάλλου, επιλέγεται να πει τέσσερα τραγούδια και η Βίκυ Μοσχολιού.

Μέσω του θεατρικού έργου και της ηχογράφησης του άλμπουμ, ξεκινά η συνεργασία του Λουκιανού Κηλαηδόνη με το Μανώλη Μητσιά, που θα διαρκέσει έξι χρόνια και θα βάλει τη δική της ξεχωριστή σφραγίδα στην πορεία και των δύο. Με στίχους κυρίως του Νίκου Γκάτσου, ο συνθέτης θα γράψει ορισμένες από τις ωραιότερες μελωδίες της καριέρας του και ο ερμηνευτής θα τους δώσει την υπέροχη φωνή του και θα τις ταξιδέψει σε όλη την Ελλάδα και όχι μόνο.

Μετά την «Πόλη μας», το 1971 ο «Λούκι» θα δώσει τέσσερα τραγούδια στο Μητσιά, τα οποία θα κυκλοφορήσουν σε δύο 45άρια. Το ένα σε στίχους Γιάννη Λογοθέτη (γνωστότερου ως «Λογό»), περιλαμβάνει το «Κοίταξε να δεις» και το «Αχ Μαρία», με το οποίο έκανε το δισκογραφικό ντεμπούτο της η Αφροδίτη Μάνου (Αγλαΐα Δημητριάδου) που ακούγεται στις δεύτερες φωνές. Και τα δύο είναι πασίγνωστα κι ακούγονται μέχρι σήμερα.

Το δεύτερο δισκάκι, είχε στίχους του Λευτέρη Παπαδόπουλου και περιέχει την «αλληγορική» επιτυχία «Ο δραγουμάνος του βεζίρη» (αναφερθήκαμε στην ιστορία του στη σχετική στήλη του musiccorner) και το «Πότε θα ‘ρθει ένας καιρός». Αμφότερα είχαν ηχογραφηθεί σε πρώτη εκτέλεση με τον Σταύρο Πασπαράκη, αλλά δεν ακούστηκαν καθόλου.

«Η κόκκινη κλωστή» και ο …Μπιθικώτσης

Η συνεργασία Κηλαηδόνη-Μητσιά θα συνεχιστεί και το 1972, με το άλμπουμ «Η κόκκινη κλωστή» σε στίχους Νίκου Γκάτσου, με τη συμμετοχή και της Δήμητρας Γαλάνη. Ο δίσκος θα «βγάλει» ορισμένες πασίγνωστες και διαχρονικές επιτυχίες, οι οποίες όσον αφορά τον Μητσιά είναι οι «Ήρθατε σαν κύματα», «Μια Κεφαλλονίτισσα» και «Το σπίτι μου».

Σημειωτέον ότι ορισμένα τραγούδια του εν λόγω «κύκλου» είχαν ηχογραφηθεί με τον Γρηγόρη Μπιθικώτση, με τη φωνή του οποίου επρόκειτο να κυκλοφορήσουν εξ αρχής. Ωστόσο, ο συνθέτης δεν ικανοποιήθηκε από τις ερμηνείες του «Σερ» (χρόνια αργότερα ανέφερε ότι το έκανε για  να τον προστατεύσει, κρίνοντας ότι η φωνή του είχε αρχίσει να χάνει τη «δωρικότητά» της) κι έτσι, ο …κλήρος έπεσε στον Μητσιά.

Πάντως, στη δεκαετία του ’80 εκείνες οι ηχογραφήσεις του Μπιθικώτση συμπεριλήφθηκαν σε συλλογές τόσο του ίδιου όσο και του Κηλαηδόνη και ακούγοντάς τες, προσωπικά κρίνω ότι ο «Λούκι» αποφάσισε σωστά τότε…

Το 1973, ο συνθέτης θα κυκλοφορήσει άλλο ένα 45άρι με τον Μητσιά, τούτη τη φορά σε στίχους του Μάνου Ελευθερίου: «Σε βρήκα στη Μονεμβασιά» και «Σαν πας στην Αλεξάνδρεια», ένα …καλαματιανό το οποίο μου αρέσει πάρα πολύ, ασχέτως αν δεν ακούστηκε τόσο όσο η «Μονεμβασιά». Πάντως, αμφότερα συμπεριλήφθηκαν στο δεύτερο «μεγάλο» δίσκο του ερμηνευτή στο τέλος της ίδιας χρονιάς…

«Ο Χαραλάμπης» και ο «Περίπατος»

Και φτάνουμε στο 1974, όταν ο Μητσιάς σε μουσική Κηλαηδόνη θα ηχογραφήσει στις 45 στροφές τον «Χαραλάμπη» με «λόγια» Νίκου Γκάτσου (με το «Σαλονικιά-Σαλονικιά» των ίδιων συντελεστών στην άλλη πλευρά), ένα τραγούδι «αθώο» εκ πρώτης όψεως, αλλά με πολλά «κρυφά» και «υπόγεια» μηνύματα -τουλάχιστον έτσι όπως εγώ το αντιλαμβάνομαι. Σχεδόν ταυτόχρονα, θα κυκλοφορήσει και με τον Σταμάτη Κόκοτα, με ελαφρά αλλαγμένους κάποιους στίχους.

Το 1976, Κηλαηδόνης και Μητσιάς θα προχωρήσουν στην πρώτη και μοναδική ολοκληρωμένη δισκογραφική συνεργασία τους. Πρόκειται για τον «Περίπατο» σε στίχους του Νίκου Γκάτσου (κατά τη γνώμη μου η ατυχέστερη στιγμή της σπουδαίας πορείας του, πλην δυο-τριών τραγουδιών…), ωστόσο ο δίσκος δε θα πάει καθόλου καλά, καθώς γίνεται πολύ βιαστικά έως …εκβιαστικά από πλευράς Columbia.

Και τούτο, γιατί ο συνθέτης ήθελε να εκδώσει ένα ορχηστρικό άλμπουμ με τίτλο “Media Luz” και η εταιρεία του έβαλε ως όρο παράλληλα να ετοιμάσει κι ένα δίσκο με το Μητσιά. Μάλιστα, στον «Περίπατο» δεν υπάρχει στο εξώφυλλο το όνομα του Κηλαηδόνη κατόπιν επιθυμίας του ίδιου, ώστε να μην επηρεάσει τις πωλήσεις της “Media Luz”…

Επιπλέον, η πρώτη έκδοση αποσύρθηκε σχετικά γρήγορα καθώς στο «Λαχείο» υπήρχε η λέξη «π…να», η οποία βεβαίως ήταν απαγορευμένη δημοσίως για τα ήθη της εποχής. Άρα, μάλλον το άλμπουμ που έχω εγώ ανήκει σ’ αυτήν, καθώς η επίμαχη λέξη ακούγεται κανονικά στο τραγούδι…

Τριάντα χρόνια ως «Τα φανταρίστικα»

Ο «Περίπατος», θα είναι το τέλος της κοινής δισκογραφικής πορείας Κηλαηδόνη και Μητσιά. Έκτοτε, θα συναντηθούν πολλές φορές σε συναυλίες και σε τηλεοπτικές εκπομπές, η φιλία τους θα παραμείνει δυνατή και με αντοχή στο χρόνο, όμως στο βινύλιο ή σε ψηφιακή μορφή δε θα συνεργαστούν για περισσότερα από τριάντα χρόνια.

Ο συνθέτης αποφάσισε ν’ ακολουθήσει μια πιο «μοναχική» πορεία ερμηνεύοντας ο ίδιος τα τραγούδια του, ενώ και ο Μητσιάς περιπλανήθηκε σε διάφορους μουσικούς δρόμους, τις περισσότερες φορές με ξεχωριστή επιτυχία.

Μέχρι να φτάσουμε στο 2007 και στην ολοκληρωμένη έκδοση των «Φανταρίστικων», ο οποίος περιλαμβάνει τραγούδια με τετράστιχα που έγραψαν κάποιοι φαντάροι και ο συνθέτης εντόπισε σ’ ένα ρεπορτάζ μεγάλης κυριακάτικης εφημερίδας. Εκεί, δύο από αυτά τα τετράστιχα θα ερμηνεύσει ο Μανώλης Μητσιάς…

Η …σούμα

Συνολικά, ο τραγουδιστής ηχογράφησε 38 τραγούδια σε μουσική Λουκιανού Κηλαηδόνη. Αυτά κατά χρονολογική σειρά είναι τα εξής:

1970: Στίχοι Κωστούλας Μητροπούλου: «Η πόλη μας», «Παιδικό παιχνίδι (Ο αρχηγός)», «Προς κατεδάφισιν», «Η φωτογραφία», «Το καλοκαίρι σαν θα ‘ρθει» (Λ. Κηλαηδόνη), «Όσο αγαπιόμαστε τα δυο» (Λ. Κηλαηδόνη), «Μη χτυπάς» (Μ. Ελευθερίου).

1971: Στίχοι Γιάννη Λογοθέτη: «Κοίταξε να δεις», «Αχ Μαρία».

1972: Στίχοι Λευτέρη Παπαδόπουλου: «Ο δραγουμάνος του βεζίρη», «Πότε θα ‘ρθει ένας καιρός». Στίχοι Νίκου Γκάτσου: «Το σπίτι μου», «Ήρθατε σαν κύματα», «Μίλα Κατερίνα», «Μια Κεφαλλονίτισσα», «Γκρεμός και βράχος», «Δεκαπέντε του Αλωνάρη», «Μικρή Ζακυνθινιά», «Καλοκαίρια και βροχές», «Κάθε χρόνο-κάθε χρόνο».

1973: Σε στίχους Μάνου Ελευθερίου: «Σε βρήκα στη Μονεμβασιά», «Σαν πας στην Αλεξάνδρεια».

1974: Στίχοι Ν. Γκάτσου: «Ο Χαραλάμπης», «Σαλονικιά-Σαλονικιά».

1976: Στίχοι Ν. Γκάτσου: «Τα τραγούδια μας», «Πέντε στρατηγοί», «Κρα», «Το δαιμόνιο», «Κυρα-Φανερωμένη», «Προσευχή», «Το λαχείο», «Η αλεπουδίτσα», «Το χαμόσπιτο», «Κοριτσάκι μου με τ’ άσπρα», «Ήρωες και θύματα», «Χρόνια μας πολλά».

2007: «Μου ήρθε η μετάθεση», «Εσύ μου είπαν γλένταγες».

———————

***Απαγορεύεται αυστηρά η αναδημοσίευση υλικού, χωρίς την άδεια του Music Corner…

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here